Bạn từng xem một bộ truyện tranh yêu thích được dựng thành phim người đóng, rồi cộng đồng fan lập tức nổi sóng? Nếu có, bạn không hề đơn độc. Chuyển thể live action gần như lúc nào cũng là đề tài bàn cãi nảy lửa. Điều đáng nói là lý do hiếm khi nằm ở tài năng diễn viên. Phần lớn đến từ việc khán giả đã mang sẵn một hình ảnh trong đầu từ rất lâu trước khi phim ra rạp.
Trong thời gian qua, chúng tôi theo dõi khá nhiều dự án loại này. Gần như bản nào cũng đi theo một nhịp quen thuộc. Poster xuất hiện trước, trailer được tung ra sau đó, và phần bình luận dồn về rất nhanh. Bài viết này sẽ giải thích vì sao điều đó xảy ra. Chúng tôi cũng gợi ý cách bạn đánh giá một bản chuyển thể công bằng hơn, thay vì vội vàng kết luận ngay từ tấm ảnh đầu tiên.
Vì sao một bộ truyện tranh lên live action lại dễ gây tranh cãi?
Người đọc truyện tranh thường sống cùng nhân vật rất lâu, có khi nhiều năm liền. Họ biết nhân vật cười thế nào, tóc rủ ra sao, đôi mắt mang sắc nào. Khi một người thật bước vào vai, khoảng cách giữa trí tưởng tượng và thực tế lộ ra gần như ngay lập tức.
Không phải ai cũng để ý điều này. Khán giả mới xem phim như một câu chuyện trọn vẹn. Fan lâu năm thì giống người đối chiếu lại một phiên bản đã quá quen thuộc. Hai nhóm ngồi cùng một rạp nhưng đứng ở hai vị trí khác nhau, nên cảm nhận cũng khác nhau.
Điểm nhạy cảm nhất nằm ở khoảng cách giữa hình vẽ 2D và con người thật. Một nét vẽ có thể cường điệu đôi mắt, mái tóc hay tỉ lệ cơ thể, và người đọc vẫn chấp nhận. Trên màn ảnh, chính những chi tiết đó trông lạc lõng. Cảm giác này khó gọi tên, nhưng ai xem cũng thấy.
Tranh cãi thường bùng lên từ poster và trailer đầu tiên, khi chưa ai kịp xem trọn tập. Lúc này hình ảnh bị đem đối chiếu trực tiếp với bản vẽ gốc. Một tấm ảnh chưa đủ để đánh giá diễn xuất, nhưng đủ để người xem vội vàng đưa ra kết luận.
Live action là gì và khác gì anime?
Nói ngắn gọn, live action là phim có diễn viên thật, quay ở bối cảnh thật hoặc dựng trong phim trường. Mọi thứ hiện trên màn hình đều là con người và không gian có thật, hoặc được xây bằng kỹ xảo để trông như thật.
Anime thì khác. Nó giữ được phong cách vẽ của bản gốc, từ đường nét, màu sắc đến cách cường điệu cảm xúc, gần như nguyên vẹn. Nhờ vậy anime ít bị soi về ngoại hình hơn. Đổi lại, anime không tạo được cảm giác có người thật đang đứng trước mặt bạn. Đó cũng là một lợi thế riêng của thể loại này.
Hiểu được sự khác biệt đó giúp bạn đặt kỳ vọng đúng chỗ. Một bản live action không cần giống hệt từng khung tranh. Câu hỏi đáng đặt ra là nó có giữ được tinh thần câu chuyện, cảm xúc nhân vật và nhịp kể của bản gốc hay không.
Những tiêu chí giúp bạn đánh giá một bản chuyển thể công bằng
Khi xem một phim người đóng từ truyện tranh, chúng tôi thường tự hỏi vài câu đơn giản. Cốt truyện có giữ đủ các mốc quan trọng không, hay bị cắt xén đến mức mất hẳn ý nghĩa? Nhân vật có còn đúng tính cách không, kể cả khi ngoại hình đã được điều chỉnh cho phù hợp với diễn viên? Đây là hai câu hỏi nền tảng mà chúng tôi luôn quay lại.
Bạn cũng nên xem phim như một tác phẩm độc lập. Có những bản làm rất tốt về mặt điện ảnh, từ nhịp phim đến âm nhạc, dù không khớp hoàn toàn với bản vẽ. Ngược lại, có bản bám sát từng khung hình nhưng kể chuyện rời rạc. Vấn đề thật sự nằm ở chỗ đó, chứ không nằm ở việc giống hay không giống.
Để so sánh cho rõ, bạn có thể tự kiểm tra ba điểm sau:
- Cốt truyện có giữ được các sự kiện then chốt không?
- Tính cách nhân vật có nhất quán với bản gốc không?
- Phim có tạo được cảm xúc tương đương lúc đọc truyện không?
Nếu muốn hiểu rõ hơn về phong cách kể chuyện của từng dòng truyện trước khi xem bản chuyển thể, bạn có thể đọc manhua là gì và khác manga ở điểm nào. Kiến thức nền này giúp bạn so sánh công bằng hơn nhiều.
Vì sao cùng một bộ truyện nhưng hai bản phim lại được đón nhận khác nhau?
Thời điểm ra mắt và đối tượng xem thường là nguyên nhân chính. Một bộ phim ra đời khi truyện gốc đã hoàn thiện thường dễ được đánh giá tổng thể hơn. Còn phim làm trong lúc truyện vẫn ra chương mới phải đối mặt với những so sánh gay gắt, vì người xem đang bàn luận về diễn biến mới nhất.
Chúng tôi từng gặp một trường hợp khá điển hình. Bản chuyển thể được quay khi truyện gốc chưa kết thúc, và phần thảo luận trên mạng xoay quanh việc các chi tiết cuối không khớp với điều fan đang chờ. Khi phim được xem như một lựa chọn riêng, không gắn với kỳ vọng về phần kết, mức hài lòng tăng lên rõ rệt. Điều này cho thấy bối cảnh ra mắt quan trọng không kém chất lượng phim.
Một điểm cộng hay bị bỏ qua là bản chuyển thể thường kéo thêm người mới tìm đến truyện gốc. Nhờ vậy cả bộ truyện được biết đến rộng hơn. Nếu bạn đang tìm truyện để đọc sau khi xem phim, danh sách manhua trên site là điểm khởi đầu tiện lợi. Bạn cũng có thể tham khảo thêm trang chủ NetTruyen để cập nhật các bộ truyện mới nhất.
Gợi ý cho bạn trước khi xem một bản chuyển thể mới
Nếu bạn chưa đọc truyện gốc, hãy thử xem phim với tâm thế của người mới. Nhiều người sau đó quay lại đọc bản vẽ và nhận ra cả hai đều có giá trị riêng. Nếu bạn là fan lâu năm, hãy cho phép bản phim là một cách kể khác, thay vì chỉ lục tìm chỗ sai so với truyện. Sự cởi mở đó thường giúp trải nghiệm xem phim dễ chịu hơn rất nhiều.
Khi cần chọn truyện để theo dõi, bạn có thể tham khảo gợi ý theo thể loại trên site. Với người thích những câu chuyện tu tiên, manhua tu tiên cho người mới là lựa chọn dễ bắt đầu. Còn nếu muốn thử hành động, Akumetsu đáng cân nhắc vì mạch truyện dứt khoát và nhân vật rất rõ nét.
Cuối cùng, chuyển thể live action không có đúng sai tuyệt đối. Nó là cuộc đối thoại giữa người sáng tạo gốc, đội ngũ làm phim và khán giả. Khi bạn xem với sự tỉnh táo và cởi mở, bạn sẽ thấy mỗi bản chuyển thể đều có điểm mạnh riêng, cũng như những giới hạn khó tránh khi đưa một thế giới vẽ lên màn ảnh.
